Nông sản Mỹ "thất sủng" khi Trung Quốc đáp trả chính sách thuế của ông Trump

Investing.com -- Trung Quốc đã hạn chế mua nông sản từ Mỹ và gia tăng nhập khẩu từ các quốc gia khác như Brazil để củng cố an ninh lương thực trong bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang.

Theo khảo sát của Nikkei, kể từ giữa tháng 1, Bắc Kinh đã ngừng đặt hàng đậu nành và ngô từ Mỹ – một động thái được cho là nhằm gây sức ép lên nhóm cử tri nông dân, vốn là lực lượng ủng hộ mạnh mẽ cho Tổng thống Donald Trump.

Dữ liệu từ Bộ Nông nghiệp Mỹ cho thấy, từ ngày 16/1 – chỉ vài ngày trước lễ nhậm chức của ông Trump, các công ty Trung Quốc không ký thêm bất kỳ hợp đồng mới nào với nông sản Mỹ. Dù vẫn có những đơn hàng không rõ điểm đến, nhưng trước đó Trung Quốc duy trì đơn hàng đều đặn mỗi tháng cho đến cuối năm 2023.

Ông Trump, trong chiến dịch tranh cử năm 2024, cam kết áp mức thuế 60% lên toàn bộ hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu. Đến tháng 4 năm nay, mức thuế tổng thể với hàng Trung Quốc đã lên tới 145%. Đáp trả, Trung Quốc tuyên bố áp thuế bổ sung lên đến 15% đối với các sản phẩm nông nghiệp Mỹ như đậu nành, ngô và thịt gà.

Trong bối cảnh này, Brazil nổi lên như một nguồn thay thế quan trọng. Chủ tịch Hiệp hội Đậu nành Brazil – ông Mauricio Buffon – cho biết chỉ trong một tuần đầu tháng 4, Trung Quốc đã ký hợp đồng mua 2,4 triệu tấn đậu nành từ Brazil, tương đương 1/3 tổng lượng nhập khẩu hàng tháng thông thường.

Kể từ khi chiến tranh thương mại với Mỹ nổ ra, Trung Quốc đã nỗ lực giảm sự phụ thuộc vào đậu nành Mỹ. Nếu năm 2017, Mỹ chiếm gần 40% lượng đậu nành nhập khẩu thì đến năm 2024, tỷ lệ này chỉ còn 20%. Ngược lại, tỷ trọng của Brazil đã tăng từ 50% lên 70% trong cùng kỳ.

Nhu cầu tăng mạnh khiến giá đậu nành Brazil tăng cao. Vào cuối tháng 3 và đầu tháng 4, giá đậu nành Brazil cao hơn khoảng 10% so với giá kỳ hạn tại Chicago – trái ngược với xu hướng mọi năm khi giá Brazil thường thấp hơn do mùa vụ dồi dào. Chuyên gia Hideki Hattori từ Công ty Nippn (Nhật Bản) nhận định đậu nành Brazil hiện được ưa chuộng vì "ít rủi ro thiếu hụt và biến động giá hơn so với nguồn từ Mỹ."

Không chỉ đậu nành, Trung Quốc còn cắt giảm nhập khẩu nhiều mặt hàng nông nghiệp và tài nguyên khác từ Mỹ. Theo Tổng cục Hải quan Trung Quốc, nhập khẩu bông thô trong tháng 3 giảm tới 90% so với cùng kỳ năm ngoái. Lượng lúa mì nhập từ Mỹ trong quý I năm nay chỉ bằng 1% so với cùng kỳ 2023. Đối với dầu thô, Trung Quốc chỉ mua chưa đến 30% lượng từng nhập từ Mỹ.

Những động thái này khiến nông dân Mỹ không khỏi lo lắng. Chủ tịch Hiệp hội Đậu nành Mỹ, ông Caleb Ragland, đã gửi thư kêu gọi Nhà Trắng sớm nối lại đàm phán với Trung Quốc để khôi phục quan hệ thương mại. Hiệp hội cho biết, cuộc chiến thương mại trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump đã khiến ngành nông nghiệp Mỹ thiệt hại khoảng 26 tỷ USD do mất hơn 10% thị phần tại thị trường Trung Quốc.