EU đối mặt khủng hoảng khí đốt

Investing.com -- Tình hình khí đốt tại EU trong năm 2025 đang phải đối mặt với những thách thức chưa từng có.

Với hệ thống dự trữ khí đốt lớn thứ hai thế giới chỉ sau Mỹ, EU từng phụ thuộc vào kho dự trữ như một "tấm đệm an toàn" để ổn định nguồn cung và giá cả. Tuy nhiên, năm 2025, châu Âu đang đối mặt với những thách thức nghiêm trọng chưa từng có.

Mùa đông luôn là thời điểm căng thẳng về nguồn cung khí đốt khi nhu cầu tăng gấp đôi do cần sưởi ấm. Trong điều kiện bình thường, khoảng 30% lượng khí tiêu thụ mùa đông của EU được lấy từ kho dự trữ, và con số này có thể vượt qua 50% trong những ngày giá lạnh khắc nghiệt.

Ngược lại, vào mùa hè, khi nhu cầu thấp hơn và nguồn cung dồi dào hơn, EU có thể bơm khí vào kho. Tuy nhiên, khả năng này không chỉ phụ thuộc vào lượng cung có sẵn mà còn vào giá cả và nhu cầu toàn cầu, đặc biệt từ châu Á và Mỹ Latinh.

Mùa đông 2024-2025, với thời tiết lạnh hơn và ít gió hơn, đã khiến EU tiêu thụ nhiều khí đốt hơn dự kiến. Đến đầu tháng 2 năm 2025, kho dự trữ chỉ còn khoảng 50%, thấp hơn nhiều so với mức 70% cùng kỳ năm trước và gần chạm mức thấp nhất kể từ khủng hoảng năng lượng năm 2022. Điều này đặt ra một thách thức lớn cho EU: làm sao để tái dự trữ khí đốt kịp thời trước mùa đông tiếp theo?

Một trong những thách thức lớn hiện nay là sự chênh lệch giá giữa mùa hè và mùa đông. Thông thường, các công ty năng lượng sẽ tận dụng giá khí đốt thấp vào mùa hè để tích trữ và sau đó bán lại vào mùa đông với giá cao hơn nhằm thu lợi nhuận.

Tuy nhiên, vào năm 2025, giá khí đốt trong mùa hè lại cao hơn so với mùa đông, khiến cho việc tích trữ trở nên kém hiệu quả về mặt kinh tế. Theo Bloomberg Intelligence, điều này có thể dẫn đến một khoản lỗ lên tới 3 tỷ euro cho các nhà đầu tư.

Hơn nữa, với nguồn cung toàn cầu bị thắt chặt do các dự án sản xuất khí đốt mới bị trì hoãn, EU có thể phải đối mặt với cạnh tranh gay gắt từ Trung Quốc và Nhật Bản trong việc mua khí tự nhiên hóa lỏng (LNG). Điều này làm tăng thêm rủi ro cho việc châu Âu không thể tích trữ đủ khí đốt cần thiết.

Vào cuối năm 2024, thỏa thuận trung chuyển khí đốt giữa Nga và Ukraina đã hết hạn, dẫn đến sự giảm sút đáng kể nguồn cung từ Mátxcơva. Tuy nhiên, nếu Mỹ hoặc các bên liên quan đạt được thỏa thuận hòa bình giữa Nga và Ukraina, có thể một phần nguồn cung khí đốt từ Nga sẽ được khôi phục.

Dù vậy, câu hỏi liệu EU có sẵn sàng quay lại phụ thuộc vào khí đốt Nga hay không vẫn còn chưa rõ ràng. Kế hoạch REPowerEU vẫn đặt mục tiêu loại bỏ hoàn toàn khí đốt Nga vào năm 2027.

Ủy ban châu Âu hiện đang xem xét kéo dài các quy định về dự trữ khí đốt đến năm 2027. Đồng thời, một số quốc gia như Đức, Ý và Hà Lan cũng đang đề xuất nới lỏng các yêu cầu nhằm giảm bớt áp lực tài chính cho các doanh nghiệp. Tuy nhiên, những yếu tố không chắc chắn về nguồn cung, giá cả và tình hình chính trị vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Châu Âu đang đối mặt với một giai đoạn khó khăn trong việc quản lý nguồn cung năng lượng. Nếu không có các biện pháp giải quyết hiệu quả, nguy cơ thiếu hụt khí đốt vào mùa đông tới có thể biến thành một "cơn ác mộng" thực sự đối với nền kinh tế và đời sống của người dân.